Fıtık

” Fıtık ” bir organ veya dokunun, etrafındaki kas içinde doÄŸuÅŸtan veya sonradan olmuÅŸ zayıf bir noktadan dışarıya çıkmasıdır.

En sık kasık, uyluk, göbek ve ameliyat yerlerinde görülür. İnsanların yaklaşık %2-4′ünde fıtık sorunu vardır. Tüm fıtıkların yaklaşık %80′i ise kasık bölgesinde meydana gelir.

Kasık fıtıklarının %86 kadarı erkeklerde, uyluk fıtıklarının %84 kadarı ise kadınlarda olur.

Bel fıtığı ayrı bir bölümde ele alınmıştır.

Fıtık Belirtileri ve Bulguları

• Karın veya kasık bölgesindeki deri altında belirgin ÅŸiÅŸlik. ÅžiÅŸlik, yatar durumdayken kaybolabilir.
• Fıtık bölgesinde aÄŸrı olabilir veya olmayabilir.
• Özellikle kabızlık çekildiÄŸinde karın bölgesinde ağırlık hissi duyulabilir.
• Bir ÅŸey kaldırırken veya öne doÄŸru eÄŸilirken karın veya kasık bölgesinde rahatsızlık hissi oluÅŸabilir.
• Fıtık kesesi ittirildiÄŸinde karın içine geri kaçabilir.

Fıtığın Nedenleri

Hemen hemen bütün fıtıklar, çevreleyen kasdaki zayıflık ve zorlama sonucu meydana gelir. Zorlamanın yarattığı basınç, kasdaki zayıf noktanın yırtılmasına neden olur ve alttaki doku veya organ yırtıktan dışarı çıkar.

• Kasık fıtığı: Barsaklar veya mesane, karın duvarı veya kasık kanalı içine fıtıklaşır. Daha çok erkeklerde görülmesinin sebebi, bu bölgenin erkeklerde yapısal olarak daha zayıf olmasıdır.
• Uyluk fıtığı: Barsaklar veya mesane uyluÄŸun üst kısmındaki kanal içine fıtıklaşır. Özellikle gebelerde veya ÅŸiÅŸman kadınlarda görülür.
• Göbek fıtığı: Barsakların bir kısmı karın duvarı içine fıtıklaşır. Özellikle yeni doÄŸan bebeklerde, ÅŸiÅŸman veya çok doÄŸum yapmış kadınlarda görülür.
• Karın ameliyatı geçirmiÅŸ yaÅŸlı veya aşırı ÅŸiÅŸman kiÅŸilerde de ameliyat yerinde fıtıklaÅŸma olabilir.
• DiÄŸer nedenler arasında aÅŸağıdaki faktörler sayılabilir.
• DoÄŸumsal kas zayıflığı
• Beslenme ve geliÅŸim bozukluÄŸu
• Karın içi basıncın artmasına sebep olan durumlar; kronik öksürük, ağır yük kaldırma, kabızlık, gebelik

Fıtık Teşhis Yöntemleri

Doktorun yapacağı fizik muayene çoğunlukla teşhis koymada yeterlidir. Uyluk fıtıklarının teşhisi için ultrason yapmak gerekebilir. Ayrıca gerekli görülen vakalarda, aynı zamanda barsak tıkanıklığı olup olmadığını anlamak için karın filmi çekilmesinin yararı vardır.

Fıtık Tedavisi

• Bebeklerde görülen göbek fıtığı kendi kendine iyileÅŸebilir. Bu nedenle genellikle 2 yaşına kadar beklenir. Bu süre zarfında, fıtık kesesi geri itildikten sonra üzerine küçük bir tampon veya madeni para yerleÅŸtirilerek bantla sıkıca kapatılır. 2 yaşından sonra hala sebat eden fıtıklarda ise ameliyat uygundur.
• EriÅŸkinlerde görülen her türlü fıtık ameliyat edilmelidir. Ameliyat için saÄŸlık durumu uygun olmayan hastalarda kasık bağı denenebilir. EÄŸer ameliyat yapılmazsa, fıtık kesesi içerisindeki organ boÄŸulabilir ve doku ölümü meydana gelir. BoÄŸulmuÅŸ bir barsak fıtığı barsak tıkanmasına, enfeksiyona, kangrene, barsak delinmesine, ÅŸoka ve ölüme bile neden olabilir.

Doktora başvurulması gereken durumlar nelerdir : Fıtık olduğunuzu biliyor ve bulantı-kusma hissediyor, tuvalete çıkamıyor veya gaz çıkaramıyorsanız. Bu durumda, fıtığınız boğulmuş veya barsaklarınız tıkanmış olabilir. Hiç zaman geçirmeden hastaneye gitmelisiniz.